مایه کوبی استرس

امیر محمد صفرانداقی 254 : تعداد بازدید

فشار های اجتماعی و مشکلات زندگی روزمره به صورت پیوسته بر انسان یورش می آورند و می توانند آسیب زا باشند، اما این آسیب زایی و شدت این آسیب زایی بستگی زیادی به به مکانیزم های موجود در افراد دارد، بسیاری از افراد درمقابل سختی ها و ناکامی های جامعه تا حد زیادی مایه کوبی شده اند ولی در مقابل افرادی هستند که بسیار آسیب پذیر هستند. شاید بتوان میزان آسیب زا بودن یک پدیده خارجی را در یک همبستگی معکوس با ساختار روانی فرد دانست، هر چقدر سازه های روانی افراد استوار تر یا به اصطلاح مقاوم تر باشد مسئله آسیب زا بودن تا حد زیادی کاهش پیدا می کند و همچنین حالت معکوس آن نیز وجود دارد.

اما چه عناصری و یا چه مسائلی رشدی باعث این مقاومت می شود؟ اگر بخواهیم این مسائل را به چند دسته ی کلی تقسیم بندی کنیم می توان از عوامل رشدی در مراحل مختلف تحولی انسان، شرایط اجتماعی که فرد را فراگرفته است، سابقه ی آسیب هایی که برای وی اتفاق افتاده است و ... اما اگر بخواهیم ریزتر شویم میتوان سبک تربیت و برخورد والدین با ما، سطوح اجتماعی اقتصادی، امید به زندگی، میزان روابط بین فردی، احساس خودشکوفایی و انگیزه پیشرفت و... دانست.

اما سوال اساسی این جا مطرح می شود بسیاری از این مسائل که در مایه کوبی ما در مقابل مسائل آسیب زا مطرح شد دیگر گذشته است و آیا همچنان می شود فردی را مقاوم ساخت یا نه؟

در ابتدا باید اهمیت پرداختن به این موضوع را مطرح کرد، امروزه می بینیم که افراد بسیار زیادی به علت بیماری های جسمی رنج می کشند و زمانی که به پزشک مراجعه می کنند دو صورت مسئله را مطرح می کند. اولی این است که اگر استرس کمتری را تحمل کنی این آسیب از بین می رود، دومین بیان این است که با افزایش مقاومت و به طبع آن کاهش استرس بیماری شما کندتر یا کمتر پیشرفت می کند. علاوه بر این فشار های آسیب زای محیطی می تواند به صورت جدی به ساختار ارتباطی ما با دیگران آسیب بزند و یا در فرد احساس تنهایی یا پوچی به وجود بیاورد که دغدغه بسیاری از افرادی است که امروزه زندگی می کنند.

حال به پاسخ به سوال قبلی بر میگردیم، آری بسیاری از آسیب های محیطی که ما لطمه می زنند هم قابل پیشگیری هستند هم قابلیت مقاوم کردن افراد در مقابل آنها وجود دارد. در این مقاوم سازی دو عنصر اساسی وجود دارد اولین عنصر بسیار اساسی میل باطنی افراد در مورد این مسئله است یعنی فرد باید، بداند که آسیب پذیری وجود دارد و بخواهد این چرخه محیط، آسیب، رنج را متوقف کند. مسئله مهم بعدی روابط بین فردی سالم فرد است.

اگر بخواهیم چند عنصر اساسی برای این پیشگیری یا مایه کوبی نام ببریم، می توانی از پذیرش، مسئولیت و نگاه به حال یاد کنیم. یکی از ریشه های اساسی اضطراب درگیر گذشته و آینده بودن است. این سازه به این معنی نیست که ما به فکر آینده نباشیم و برای فردایمان برنامه ایی نداشته باشیم یا از گذشته درس نگیریم بلکه به این معنا است که نباید ذهن خود را به طور کامل درگیر اتفاقات گذشته کنیم و با احساسات متفاوتی هم چون غم، گناه، قربانی بودن، ترس و پشیمانی اکنون خود را مضطرب کنیم و همچنین نباید با نگاه همراه با اضطراب و برنامه ریزی های ریز و درشت در مورد تمامی آینده مان برنامه بچینیم چون همه افراد می دانند که آینده قابل پیش بینی نیست و این که ما هرچقدر هم دقیق پیش بینی کنیم ممکنه است تمام آنها به هم بریزد در ناخودآگاه ما وجود دارد و به صورت ضمنی می دانیم که آینده به صورت تمام و کمال در دست ما نیست از این رو با درگیری بیش بها داده شده به آینده اکنون خود را مضطرب می سازیم و در نتیجه ی این دو نوع رفتار آسیب بیشر به اکنون و خود ماست یکی از راه های مایه کوبی در مقابل استرس در اکنون یا حال بودن است، به این معنا که در اکنون و حال زندگی کنیم از اکنون لذت ببریم بر کارهایمان تمرکز کنیم اما از تجراب گذشته استفاده کنیم و نیم نگاهی به آینده داشته باشیم.

عنصر دوم و بسیار اساسی ما پذیرش است، پذیرش آنچه در گذشته و اکنون و آینده بر ما رفته و می رود. همه ی انسان های روی کره ی زمین آسیب های را تحمل کرده اند و تاریخچه ی متفاوتی از رنج دارند، اما مسئله ی پذیرش این بسیار کوچک و ناکافی وجود دارد. ما باید بپذیریم بر آنچه که رخ می دهد و از کنترل ما خارج است چاره ایی نیست. مرگ یک اضطراب بنیادین است که هنوز بشر با آن کنار نیامده، یا آن را به کل انکار می کند و یا در اضطراب آن عمر خود را سپری می کند. مرگ یک مثال بسیار عینی از پذیرش بر آنچه در کنترل ما نیست، می باشد. پذیرش به معنای رها کردن خود در خیل مشکلات و هیچ کاری نکردن برای برطرف کردن آن نیست، پذیرش به معنای دوری از اضطراب در مورد آنچه در گذشته اتفاق افتاده و یا در آینده اتفاق خواهد افتاد.

 

علاوه بر این مدل مایه کوبی مدل های شناختی رفتاری، روانپویشی و موج سومی نیز وجود دارد که با آموزش و تحلیل و راهنمایی فرد را در مقابل آسیب های محیطی مایه کوبی می کند که این شیوه ها دارای پیچدگی های خاص خود و مراحل و تکنیک های خاص خود هستند.

 





rating
  نظرات

نظری وجود ندارد.

نام
ایمیل
وب سایت
عنوان
نظر
تصویر امنیتی
وارد نمودن کد